Tokenization đang được xem là một trong những xu hướng lớn nhất tại giao điểm giữa crypto và tài chính truyền thống. Theo John Hoffman, tân Head of Portfolio Products tại Ondo Finance, làn sóng này có thể đi theo quỹ đạo tương tự ETF: bắt đầu từ hoài nghi, sau đó trở thành một hạ tầng đầu tư chủ đạo với quy mô hàng nghìn tỷ USD.
Trong cuộc phỏng vấn với CoinDesk, Hoffman cho rằng thị trường tokenized assets hiện mới chỉ ở giai đoạn đầu. Dù quy mô tài sản được token hóa đã tăng nhanh trong năm qua, làn sóng nhu cầu lớn nhất có thể vẫn chưa xuất hiện. Theo ông, động lực tiếp theo không chỉ đến từ nhà đầu tư cá nhân hay tổ chức tài chính, mà còn đến từ AI agent, những hệ thống tự động có khả năng phân tích, phân bổ vốn và giao dịch theo thời gian thực.
Tokenization không chỉ là đưa tài sản lên blockchain
Tokenization là quá trình đưa các tài sản tài chính truyền thống như trái phiếu, quỹ tiền tệ, cổ phiếu, ETF hoặc tài sản thực lên hạ tầng blockchain dưới dạng token. Thay vì chỉ tồn tại trong hệ thống lưu ký và thanh toán truyền thống, tài sản có thể được giao dịch, chuyển nhượng hoặc tích hợp vào các ứng dụng tài chính onchain.
Điểm quan trọng nằm ở chỗ tokenization không chỉ thay đổi “vỏ bọc” của tài sản. Nó có thể thay đổi cách tài sản được phân phối, quản lý và sử dụng trong thị trường vốn.
Với tài sản onchain, nhà đầu tư có thể tiếp cận thị trường 24/7, giao dịch nhanh hơn, chi phí vận hành thấp hơn và có khả năng kết nối trực tiếp với các giao thức DeFi, ví Web3 hoặc các hệ thống quản lý danh mục tự động. Đây là lý do nhiều ngân hàng, công ty quản lý tài sản và sàn giao dịch lớn đang thử nghiệm token hóa trái phiếu, quỹ tiền tệ, cổ phiếu và các sản phẩm đầu tư khác.
John Hoffman: “Tương lai của thị trường là onchain”
John Hoffman không phải là một gương mặt xa lạ trong ngành tài chính truyền thống. Trước khi gia nhập Ondo Finance, ông từng làm việc tại Invesco và Grayscale, hai cái tên có ảnh hưởng lớn trong mảng ETF và tài sản số.
Theo Hoffman, tokenization đang đặt nền móng cho một thế hệ sản phẩm tài chính mới: danh mục đầu tư được quản lý chuyên nghiệp, vận hành onchain và có thể điều chỉnh theo thời gian thực khi dữ liệu thị trường thay đổi.
Nói cách khác, tokenized assets có thể trở thành “nguyên liệu đầu vào” cho một hệ thống tài chính tự động hơn. Nếu ETF giúp nhà đầu tư mua cả một rổ tài sản chỉ bằng một mã giao dịch, tokenization có thể giúp AI agent mua, bán, tái cân bằng và tối ưu danh mục ngay trên blockchain.
Đây là điểm khiến luận điểm của Hoffman đáng chú ý. Ông không chỉ nói về việc đưa trái phiếu Mỹ hay cổ phiếu lên blockchain. Ông đang nói về một thị trường nơi tài sản, thanh khoản, chiến lược đầu tư và tác nhân giao dịch đều có thể hoạt động trên cùng một hạ tầng kỹ thuật số.
Tokenization đang đi theo con đường của ETF
Hoffman cho rằng tokenization hiện có nhiều nét giống ETF trong giai đoạn đầu phát triển. Khi ETF mới xuất hiện, sản phẩm này từng bị nghi ngờ, thậm chí bị xem là cấu trúc tài chính tiềm ẩn rủi ro. Nhưng theo thời gian, ETF trở thành một trong những cách phổ biến nhất để nhà đầu tư tiếp cận thị trường.
Khi Hoffman gia nhập ngành ETF vào đầu những năm 2000, thị trường này chỉ có khoảng 200 tỷ USD tài sản. Hiện nay, ETF đã trở thành một ngành gần 20 nghìn tỷ USD trên toàn cầu.
Bài học ở đây là: khi một cấu trúc tài chính giúp việc tiếp cận thị trường trở nên đơn giản hơn, rẻ hơn và linh hoạt hơn, quy mô của nó có thể tăng rất nhanh.
ETF đã làm điều đó với cổ phiếu, trái phiếu, hàng hóa và các chiến lược đầu tư truyền thống. Tokenization có thể làm điều tương tự, nhưng trong môi trường onchain, nơi tài sản không chỉ được nắm giữ mà còn có thể được lập trình, thế chấp, giao dịch xuyên biên giới và tích hợp vào nhiều lớp ứng dụng khác.
Hoffman tóm gọn luận điểm này bằng một ý rất đáng chú ý: mọi thị trường được số hóa đều có xu hướng lớn hơn. Với ông, tokenization chính là quá trình số hóa thị trường vốn.
AI có thể là làn sóng nhu cầu tiếp theo
Phần thú vị nhất trong nhận định của Hoffman nằm ở AI.
Hiện tại, phần lớn cuộc thảo luận về tokenization vẫn xoay quanh các nhà đầu tư tổ chức, quỹ đầu tư, ngân hàng hoặc người dùng crypto. Nhưng Hoffman cho rằng trong tương lai, AI agent có thể trở thành một nhóm người dùng mới của thị trường tài chính.
AI agent không chỉ đọc dữ liệu. Chúng có thể đưa ra quyết định, phân bổ vốn, tự động điều chỉnh danh mục và tương tác với các sản phẩm đầu tư. Để làm được điều đó ở quy mô lớn, chúng cần một hạ tầng tài chính có thể vận hành theo thời gian thực, có dữ liệu minh bạch, có tài sản sẵn sàng giao dịch và có khả năng thực thi tự động.
Blockchain phù hợp với luận điểm này vì tài sản onchain có thể được truy cập trực tiếp bằng phần mềm. Trong khi đó, hệ thống tài chính truyền thống vẫn phụ thuộc vào giờ giao dịch, nhiều lớp trung gian, quy trình thanh toán chậm và cơ sở dữ liệu phân mảnh.
Nếu AI agent thực sự trở thành tác nhân tài chính trong tương lai, tokenized assets có thể là lớp tài sản tự nhiên nhất để chúng sử dụng.
Ondo muốn xây nền tảng cho danh mục đầu tư onchain
Ondo Finance hiện là một trong những dự án nổi bật trong mảng RWA, đặc biệt với các sản phẩm token hóa trái phiếu kho bạc Mỹ. Việc bổ nhiệm John Hoffman cho thấy Ondo không chỉ muốn dừng lại ở việc token hóa từng loại tài sản riêng lẻ.
Theo Hoffman, Ondo đang hướng tới mục tiêu trở thành nền tảng đáng tin cậy cho các danh mục đầu tư onchain được quản lý thông minh. Điều này có nghĩa Ondo muốn mở rộng từ các sản phẩm như tokenized Treasuries sang cổ phiếu, ETF, perpetual futures và các chiến lược đầu tư có thể vận hành trực tiếp trên blockchain.
Nếu thành công, Ondo có thể đi theo hướng giống một lớp hạ tầng quản lý tài sản onchain, nơi người dùng không chỉ mua một token đại diện cho trái phiếu hay cổ phiếu, mà có thể tiếp cận các danh mục đầu tư được xây dựng, tái cân bằng và quản lý theo dữ liệu thị trường.
Đây cũng là lý do Hoffman nhấn mạnh nhu cầu về onchain prime brokerage, hạ tầng giao dịch và các chiến lược quản lý tài sản native trên blockchain. Tokenized assets chỉ là bước đầu. Để AI và nhà đầu tư tổ chức thực sự sử dụng thị trường onchain, hệ sinh thái còn cần thanh khoản sâu, quản trị rủi ro, lưu ký, compliance và công cụ quản lý danh mục chuyên nghiệp.
Cơ hội lớn, nhưng không thiếu rào cản
Dù triển vọng tokenization rất lớn, thị trường này vẫn chưa bước vào giai đoạn đại chúng. Phần lớn sản phẩm RWA hiện vẫn bị giới hạn bởi KYC, khu vực pháp lý, thanh khoản thứ cấp, tiêu chuẩn phát hành và niềm tin vào đơn vị lưu ký tài sản thật.
Một token đại diện cho tài sản không tự động đồng nghĩa với thanh khoản cao. Nếu người mua ít, thị trường thứ cấp mỏng hoặc quyền sở hữu pháp lý không rõ ràng, tokenized asset vẫn có thể gặp vấn đề giống nhiều sản phẩm tài chính truyền thống.
Ngoài ra, khi tài sản thật được đưa lên blockchain, nhà đầu tư phải hiểu rõ họ đang nắm giữ điều gì: quyền sở hữu trực tiếp, quyền hưởng lợi, chứng chỉ đại diện hay token do một bên thứ ba phát hành. Đây là điểm cực kỳ quan trọng, đặc biệt khi tokenization mở rộng sang cổ phiếu, quỹ, bất động sản hoặc tín dụng tư nhân.
Vì vậy, cuộc đua tokenization không chỉ là cuộc đua công nghệ. Đó còn là cuộc đua về niềm tin, pháp lý, chuẩn hóa dữ liệu và khả năng kết nối giữa tài chính truyền thống với hạ tầng blockchain.
Tokenization có thể là “ETF moment” tiếp theo của crypto
Nhận định của Hoffman phản ánh một thay đổi lớn trong cách thị trường nhìn về RWA. Trước đây, tokenization thường được xem như một ngách của DeFi, chủ yếu xoay quanh trái phiếu kho bạc Mỹ hoặc stablecoin yield. Nhưng hiện tại, xu hướng này đang được đặt trong một câu chuyện lớn hơn: hiện đại hóa thị trường vốn.
Nếu ETF từng giúp nhà đầu tư tiếp cận danh mục tài sản dễ dàng hơn, tokenization có thể giúp tài sản tài chính trở nên lập trình được, giao dịch được theo thời gian thực và tương thích với AI.
Điểm khác biệt là ETF vẫn chủ yếu phục vụ con người. Tokenized assets có thể phục vụ cả con người, tổ chức và các AI agent trong tương lai.
Đó là lý do Hoffman cho rằng làn sóng lớn nhất của tokenization có thể vẫn chưa đến. Khi blockchain cung cấp hạ tầng tài sản còn AI cung cấp lớp ra quyết định tự động, thị trường vốn có thể bước vào một giai đoạn mới: nơi danh mục đầu tư không chỉ được mua và nắm giữ, mà liên tục được quản lý, tái cân bằng và tối ưu theo thời gian thực.
Với Ondo, đây không chỉ là câu chuyện RWA. Đây là cược lớn vào tương lai của thị trường tài chính onchain.
Tài sản 24/7 nhưng thị trường gốc không phải lúc nào cũng 24/7
Một trong những điểm hấp dẫn nhất của tokenization là khả năng giao dịch tài sản gần như 24/7. Trên lý thuyết, nhà đầu tư có thể mua bán tokenized Treasuries, tokenized stocks hoặc tokenized funds bất kỳ lúc nào, không bị giới hạn bởi giờ mở cửa của thị trường truyền thống.
Nhưng đây cũng là nơi xuất hiện một khoảng lệch rất quan trọng: token có thể giao dịch liên tục, còn tài sản gốc phía sau thì không phải lúc nào cũng vận hành liên tục.
Ví dụ, một token đại diện cho cổ phiếu Mỹ có thể được mua bán vào cuối tuần trên blockchain. Nhưng cổ phiếu gốc trên Nasdaq hay NYSE vẫn chỉ giao dịch trong khung giờ thị trường chứng khoán Mỹ. Điều này tạo ra rủi ro chênh lệch giá, đặc biệt trong các giai đoạn có tin tức lớn xảy ra ngoài giờ giao dịch.
Nếu thanh khoản onchain đủ sâu, thị trường tokenized có thể tự hình thành giá riêng trước khi thị trường truyền thống mở cửa. Nhưng nếu thanh khoản mỏng, giá token có thể bị kéo lệch mạnh, thậm chí bị thao túng bởi một số lệnh lớn.
Đây là bài toán mà các nền tảng tokenization bắt buộc phải giải quyết nếu muốn phục vụ nhà đầu tư tổ chức và AI agent trong tương lai.
Vấn đề không chỉ là “có thể giao dịch 24/7 hay không”, mà là:
- giá token được neo với tài sản gốc như thế nào;
- ai cung cấp thanh khoản ngoài giờ thị trường;
- cơ chế xử lý khi giá token lệch mạnh với NAV hoặc giá tài sản cơ sở;
- nhà đầu tư có thật sự sở hữu quyền lợi tương ứng với tài sản gốc hay chỉ nắm token đại diện.
Điều này cho thấy tokenization không phải cây đũa thần biến tài chính truyền thống thành thị trường mở 24/7 ngay lập tức. Nó là một lớp hạ tầng mới, nhưng vẫn phải kết nối với tài sản thật, pháp lý thật và thanh khoản thật.
Nếu làm tốt, tokenization có thể tạo ra một thị trường linh hoạt hơn rất nhiều so với hệ thống hiện tại. Nhưng nếu làm vội, nó cũng có thể tạo ra một lớp rủi ro mới: tài sản thì “onchain”, nhưng quyền sở hữu, thanh khoản và định giá vẫn bị mắc kẹt trong thế giới offchain.
Tokenization có thể là con đường để DeFi bớt phụ thuộc vào yield farming
Trong nhiều năm, DeFi phát triển chủ yếu nhờ yield farming, liquidity mining và các chương trình incentive bằng token. Mô hình này từng tạo ra làn sóng tăng trưởng rất mạnh, nhưng cũng để lại một vấn đề lớn: dòng tiền trong DeFi thường rất ngắn hạn.
Người dùng đến vì APY cao, farm token, bán phần thưởng, rồi rời đi khi lợi suất giảm. Điều này khiến nhiều giao thức phải liên tục phát hành token để giữ thanh khoản. Khi incentive cạn, thanh khoản cũng rút đi. DeFi vì vậy nhiều lúc giống một vòng xoay săn yield hơn là một hệ thống tài chính bền vững.
Tokenization có thể mở ra một hướng đi khác.
Thay vì chỉ dựa vào phần thưởng token, DeFi có thể thu hút dòng tiền bằng các tài sản có lợi suất thật như trái phiếu kho bạc Mỹ, quỹ tiền tệ, tín dụng tư nhân, cổ phiếu hoặc ETF được token hóa. Đây là những tài sản có nhu cầu thực trong tài chính truyền thống, không chỉ tồn tại vì incentive onchain.
Nếu RWA phát triển đúng hướng, DeFi có thể chuyển từ mô hình “farm để kiếm token” sang mô hình “sử dụng blockchain để tiếp cận, quản lý và phân phối tài sản tài chính thật”.
Sự thay đổi này rất quan trọng.
Một giao thức lending có thể không chỉ cho vay stablecoin để farm APY, mà còn tích hợp tokenized Treasuries làm tài sản thế chấp. Một vault DeFi có thể không chỉ chạy chiến lược loop yield, mà có thể phân bổ vốn vào các sản phẩm lợi suất thật. Một AI agent có thể không chỉ swap token meme, mà có thể tái cân bằng danh mục giữa stablecoin, tokenized bonds và tokenized equities theo điều kiện thị trường.
Nói cách khác, tokenization có thể giúp DeFi trưởng thành hơn.
DeFi vẫn cần tính mở, tốc độ và khả năng composability. Nhưng để đi xa hơn, DeFi cũng cần tài sản có nền tảng kinh tế thật. Yield farming giúp DeFi có người dùng trong giai đoạn đầu. Tokenization có thể giúp DeFi có dòng tiền bền vững hơn trong giai đoạn tiếp theo.
Tuy nhiên, điều này cũng đồng nghĩa DeFi sẽ phải thay đổi. Khi tài sản thật đi onchain, các yêu cầu về KYC, pháp lý, quản trị rủi ro, oracle, lưu ký và minh bạch sẽ khắt khe hơn. Đây không còn là sân chơi chỉ dành cho những giao thức “deploy nhanh, farm nhanh, rời đi nhanh”.
Tokenization có thể đưa DeFi đến gần Wall Street hơn. Nhưng đồng thời, nó cũng buộc DeFi phải chuyên nghiệp hơn nếu muốn trở thành hạ tầng tài chính thực sự, thay vì chỉ là một vòng lặp yield theo từng mùa thị trường.
