Gary Vaynerchuk cho rằng trí tuệ nhân tạo đang mở ra một trong những cơ hội lớn nhất trong lịch sử dành cho doanh nhân, đặc biệt là thế hệ trẻ. Theo ông, AI không chỉ là một công cụ công nghệ mới, mà là làn sóng có thể tái định hình cách con người xây dựng doanh nghiệp, tạo nội dung, phục vụ khách hàng và cạnh tranh trên thị trường.
Trong bối cảnh nhiều công ty vẫn tiếp cận AI bằng tâm lý e ngại, Vaynerchuk cho rằng cách nhìn đúng hơn là tò mò, thử nghiệm và thích nghi sớm. Ông so sánh thời điểm hiện tại với giai đoạn đầu của internet, khi không ít doanh nghiệp đánh giá thấp sức ảnh hưởng của công nghệ mới trước khi bị chính nó làm gián đoạn.
Theo Vaynerchuk, các tổ chức từ chối sử dụng những công cụ như nội dung tạo bởi AI, tự động hóa quy trình hay trợ lý thông minh có thể đối mặt với rủi ro lớn hơn so với những bên chủ động áp dụng. Ông mô tả AI là một trong những đột phá công nghệ quan trọng nhất kể từ internet, thậm chí có thể mang tầm ảnh hưởng dài hạn tương tự điện năng.
AI đang hạ thấp rào cản khởi nghiệp
Điểm đáng chú ý nhất trong quan điểm của Vaynerchuk là AI có thể giúp nhiều người bắt đầu kinh doanh với nguồn lực ít hơn rất nhiều so với các thế hệ trước.
Ông gọi môi trường hiện tại là “cơ hội tài chính lớn nhất” dành cho những người dưới 25 tuổi. Lý do là AI cho phép cá nhân tự xây sản phẩm, phục vụ khách hàng, làm nội dung, nghiên cứu thị trường, viết mã, thiết kế, bán hàng và vận hành doanh nghiệp mà không cần đội ngũ lớn ngay từ đầu.
Trước đây, một người muốn khởi nghiệp thường cần vốn, nhân sự, kỹ năng kỹ thuật, marketing và hệ thống vận hành. Với AI, nhiều phần việc nặng về thực thi có thể được hỗ trợ hoặc tự động hóa. Điều này không đảm bảo ai cũng thành công, nhưng nó làm giảm đáng kể chi phí thử nghiệm ý tưởng.
Nói cách khác, AI đang biến nhiều cá nhân thành “đội ngũ một người” có năng suất cao hơn trước.
Người thắng lớn có thể là “kiến trúc sư”, không chỉ là “thợ xây”
Vaynerchuk cho rằng AI có thể làm thay đổi cách giá trị được phân bổ trong kinh doanh. Nếu trước đây nhiều mô hình thưởng lớn cho khả năng mở rộng vận hành, thì trong kỷ nguyên AI, lợi thế có thể nghiêng nhiều hơn về những người biết nghĩ chiến lược, hiểu thị trường và tạo ra ý tưởng tốt.
Ông ví tương lai này là thời điểm “kiến trúc sư” được hưởng lợi nhiều hơn “thợ xây”. Ở đây, “kiến trúc sư” là những người biết đặt vấn đề, thiết kế sản phẩm, hiểu hành vi người dùng, xây câu chuyện thương hiệu và đưa ra hướng đi sáng tạo. “Thợ xây” là những người chủ yếu làm các phần việc thực thi lặp lại.
Khi AI ngày càng giỏi hơn trong việc xử lý những tác vụ như viết nội dung, tạo hình ảnh, phân tích dữ liệu, lập kế hoạch cơ bản hay tự động hóa vận hành, phần khác biệt sẽ nằm ở tư duy, gu thẩm mỹ, khả năng ra quyết định và tốc độ thử nghiệm.
Điều này không có nghĩa kỹ năng thực thi mất giá hoàn toàn. Ngược lại, người biết kết hợp tư duy chiến lược với khả năng sử dụng AI có thể tạo ra lợi thế rất lớn.
Blockchain có thể hưởng lợi trong thế giới đầy nội dung AI
Một điểm đáng chú ý khác là Vaynerchuk cho rằng AI có thể củng cố thêm vai trò của blockchain. Khi nội dung do AI tạo ra ngày càng phổ biến, vấn đề xác minh nguồn gốc, quyền sở hữu và tính xác thực có thể trở nên quan trọng hơn.
Trong một thế giới nhiều deepfake, hình ảnh giả, video giả và nội dung tự động, blockchain có thể được dùng như một lớp ghi nhận quyền sở hữu và provenance. Đây là lý do Vaynerchuk vẫn nhìn nhận NFT như một mảng collectible có giá trị dài hạn, dù bong bóng đầu cơ NFT trước đây đã sụp đổ.
Ông thừa nhận phần lớn dự án NFT có thể thất bại, nhưng vẫn tin rằng một số bộ sưu tập có giá trị văn hóa thật sự có thể tồn tại lâu dài. Theo góc nhìn này, NFT không nên chỉ được nhìn như tài sản đầu cơ ngắn hạn, mà có thể là một dạng hạ tầng xác thực, sở hữu và sưu tầm trong môi trường số.
AI càng phát triển, trải nghiệm đời thực càng có giá trị
Trái với lo ngại rằng AI sẽ kéo mọi thứ vào môi trường kỹ thuật số, Vaynerchuk cho rằng công nghệ này có thể khiến con người càng coi trọng các trải nghiệm thật ngoài đời.
Ông nhận thấy người tiêu dùng đang quan tâm nhiều hơn đến sự kiện trực tiếp, đồ sưu tầm, trải nghiệm bán lẻ và các hoạt động cộng đồng. Khi nội dung số trở nên dư thừa và dễ tạo, những khoảnh khắc có tính con người, trực tiếp và khó sao chép có thể trở thành tài sản quý hơn đối với thương hiệu.
Đây cũng là lý do agency của Vaynerchuk đang đầu tư nhiều hơn vào experiential marketing. Các thương hiệu không chỉ cần xuất hiện trên mạng, mà còn phải tạo ra những điểm chạm thật sự với cộng đồng.
Tương lai, theo ông, có thể không phải là lựa chọn giữa AI và con người, mà là sự kết hợp giữa công cụ AI mạnh hơn và nhu cầu ngày càng lớn đối với kết nối thật.
Nỗi sợ mất việc và bài học từ các làn sóng công nghệ trước
Dù thừa nhận AI sẽ gây xáo trộn thị trường lao động, Vaynerchuk vẫn giữ quan điểm lạc quan. Theo ông, mọi cuộc cách mạng công nghệ lớn đều từng tạo ra nỗi sợ trước khi mở ra các cơ hội mới.
Internet từng khiến nhiều ngành nghề thay đổi mạnh. Mạng xã hội từng làm đảo lộn truyền thông, marketing và thương mại. Smartphone từng thay đổi cách con người làm việc, mua sắm và giải trí. AI có thể là một làn sóng tương tự, nhưng tốc độ tác động có thể nhanh hơn.
Điều này đồng nghĩa một số công việc sẽ bị thay thế hoặc giảm nhu cầu. Tuy nhiên, những người biết học công cụ mới, tái định vị kỹ năng và tận dụng AI để tăng năng suất có thể có nhiều cơ hội hơn.
Thông điệp cốt lõi của Vaynerchuk khá rõ: người chống lại thay đổi có thể bị bỏ lại phía sau, còn người chủ động học và thử nghiệm sẽ có vị thế tốt hơn trong chu kỳ công nghệ mới.
Vì sao quan điểm này đáng chú ý?
Nhận định của Vaynerchuk không chỉ là lời kêu gọi “hãy dùng AI”. Điểm sâu hơn nằm ở việc AI có thể thay đổi cấu trúc cạnh tranh của doanh nghiệp.
Trước đây, lợi thế thường thuộc về bên có nhiều vốn, nhiều nhân sự và hệ thống vận hành lớn. Trong kỷ nguyên AI, một cá nhân hoặc nhóm nhỏ có thể làm được nhiều việc hơn, nhanh hơn và rẻ hơn. Điều này có thể tạo ra một lớp doanh nhân mới: ít phụ thuộc vào bộ máy cồng kềnh, nhưng rất mạnh về ý tưởng, tốc độ triển khai và khả năng phân phối.
Tuy nhiên, cơ hội lớn cũng đi kèm cạnh tranh lớn. Khi rào cản gia nhập thấp hơn, số người tham gia thị trường sẽ nhiều hơn. Vì vậy, AI không tự động biến mọi người thành doanh nhân thành công. Nó chỉ trao thêm đòn bẩy cho những người biết dùng đúng cách.
Trong giai đoạn tới, lợi thế có thể không nằm ở việc “có dùng AI hay không”, mà là dùng AI để giải quyết vấn đề nào, phục vụ nhóm khách hàng nào và tạo ra khác biệt ra sao.
AI có thể làm startup rẻ hơn, nhưng không làm thị trường dễ hơn
Một điểm cần nhìn tỉnh táo hơn trong làn sóng AI hiện tại là: AI có thể làm cho việc khởi nghiệp rẻ hơn, nhanh hơn và ít phụ thuộc vào nhân sự hơn, nhưng điều đó không đồng nghĩa thị trường sẽ dễ chinh phục hơn.
Trước đây, để thử một ý tưởng kinh doanh, founder có thể cần thuê designer, developer, content writer, marketer hoặc agency bên ngoài. Hiện tại, nhiều phần việc ban đầu có thể được hỗ trợ bởi AI: viết landing page, tạo nội dung quảng cáo, dựng prototype, phân tích khách hàng, làm slide gọi vốn, viết email bán hàng, chăm sóc khách hàng cơ bản hoặc tự động hóa một số quy trình vận hành.
Điều này giúp chi phí thử nghiệm giảm mạnh. Một cá nhân hoặc nhóm nhỏ có thể kiểm tra nhiều ý tưởng hơn trong thời gian ngắn hơn. Đây chính là lý do Gary Vaynerchuk cho rằng AI đang mở ra cơ hội lớn cho doanh nhân trẻ.
Nhưng mặt còn lại của vấn đề là khi công cụ trở nên dễ tiếp cận, ai cũng có thể tham gia cuộc chơi. Nếu một founder có thể dùng AI để tạo sản phẩm nhanh hơn, hàng nghìn founder khác cũng có thể làm điều tương tự. Khi rào cản gia nhập giảm, số lượng sản phẩm, nội dung, dịch vụ và startup mới sẽ tăng lên rất mạnh.
Lúc đó, thách thức không còn nằm ở việc “có làm được sản phẩm hay không”, mà là “có khiến thị trường quan tâm hay không”.
Một sản phẩm được tạo nhanh bằng AI vẫn có thể thất bại nếu không giải quyết đúng pain point. Một chiến dịch marketing dùng AI vẫn có thể bị bỏ qua nếu thông điệp không khác biệt. Một startup vận hành bằng AI vẫn có thể không có doanh thu nếu không biết bán hàng, không có kênh phân phối và không xây được niềm tin với khách hàng.
Nói cách khác, AI làm giảm chi phí sản xuất, nhưng không tự động làm giảm chi phí giành sự chú ý.
Trong môi trường mà nội dung và sản phẩm được tạo ra ngày càng nhiều, attention trở thành tài sản đắt đỏ hơn. Người dùng không thiếu lựa chọn. Nhà đầu tư không thiếu pitch deck. Khách hàng không thiếu công cụ. Vì vậy, lợi thế cạnh tranh sẽ chuyển từ “ai tạo ra nhanh hơn” sang “ai hiểu thị trường hơn, phân phối tốt hơn và tạo niềm tin mạnh hơn”.
Đây là điểm nhiều founder dễ nhầm lẫn. AI có thể giúp họ làm nhiều việc hơn, nhưng không thay họ hiểu khách hàng. AI có thể viết nội dung, nhưng không thay họ xây thương hiệu. AI có thể tạo prototype, nhưng không chứng minh được nhu cầu thị trường. AI có thể hỗ trợ bán hàng, nhưng không tự tạo ra lòng tin nếu sản phẩm không đủ tốt.
Vì vậy, trong kỷ nguyên AI, founder không chỉ cần biết dùng công cụ. Họ cần biết chọn đúng vấn đề để giải quyết, định vị rõ ràng, kiểm chứng nhu cầu thật và xây hệ thống phân phối hiệu quả.
Cơ hội đúng là đang lớn hơn, nhưng cạnh tranh cũng sẽ khốc liệt hơn. AI không biến khởi nghiệp thành một trò chơi dễ thắng. Nó chỉ làm cho vòng thử nghiệm diễn ra nhanh hơn, chi phí sai lầm thấp hơn và khoảng cách giữa người biết tận dụng công cụ với người đứng ngoài cuộc ngày càng rộng hơn.
Với các startup mới, bài học quan trọng không phải là “hãy dùng AI càng nhiều càng tốt”, mà là dùng AI để tăng tốc những gì thật sự tạo giá trị: hiểu khách hàng sâu hơn, ra sản phẩm nhanh hơn, đo phản hồi tốt hơn và phân phối hiệu quả hơn.
Trong cuộc chơi này, AI là đòn bẩy. Nhưng thị trường vẫn là trọng tài cuối cùng.
Kết luận
Gary Vaynerchuk nhìn AI như một bước ngoặt lớn của kinh doanh hiện đại. Theo ông, công nghệ này đang mở ra cơ hội đặc biệt cho doanh nhân trẻ, nhà sáng tạo và những người có khả năng tư duy chiến lược.
AI có thể giúp giảm chi phí khởi nghiệp, tăng năng suất cá nhân, tái định nghĩa giá trị của sáng tạo và làm nổi bật nhu cầu xác thực trong thế giới số. Đồng thời, nó cũng có thể khiến trải nghiệm đời thực, cộng đồng và kết nối con người trở nên quan trọng hơn.
Dù thị trường lao động chắc chắn sẽ chịu tác động, thông điệp của Vaynerchuk vẫn nghiêng về phía lạc quan: công nghệ mới luôn tạo ra người thắng và người thua, nhưng người học nhanh, thích nghi nhanh và dám thử nghiệm thường là nhóm có nhiều cơ hội nhất.
